Sunday, August 4, 2019

छन्द कविता : लठ्ठी

~डा. रोशा पोखरेल~

छन्द : वसन्ततिलका छन्द

जाऊँ नजाऊँ जाने कहाँ हो
बूढो भईयो छ लाठो कहाँ पो
रम्झम् रमीता  फितालो लाग्छ
भाले पनि छिट्टै बीहान बास्छ

संसार सारा मेरै भए झैं
लाग्थ्यो निनीषा पइला पिच्छे नै

कविता : मौन साथी


~कल्पना ढकाल रिजाल~   

साना साना कुरामा खुशी हुने मेरी साथी
रातो र उजेलो रङ्ग मनपर्ने उसलाई
अरूलाई माया दिन खोज्ने मेरी साथी,
अचानक अँधेरो रङ्गको प्यारी भइन् ।
उच्च सोच राख्ने मेरी साथी
सोचाइ नै अफ्ठेरो लिने भइन्

सुष्मा श्रेष्ठका दुई हाइकु

~सुष्मा श्रेष्ठ~

गाढा मेहेन्दी
अविश्वासको झरी
पखालिंदैछ ।।

कविता : साउन महिना

~सुष्मा श्रेष्ठ~

झर झर झर्ने साउने भेल
मेहेन्दीको रङ्ग हातमा गाढा
हरियो छिन्-छिन् झल्ल झिलमिल
गृहिणीको चुराले रङ्गिन संसार ।

कल्ल कलकल वर्षाको गीत

हाइकु/सेन्र्यु : प्रेम

~प्रदीप केसी~

प्रेम बिनाको
प्रेमप्रेमी कहानी

कविता : भानुभक्त

~प्रदीप केसी~

भानु तिमी आज जरुरत छौ
तिमी खडेरीको जल हौ, देव हौ
निशाचर, पिचासी नाताबाट हटाउन
तिम्रो रामायणको वाचन नेट इन्टरनेटबाट
भाग्छन् ती निशाचर,

भानु तिमी आज जरुरत छौ
तिमी खडेरीको जल हौ, देव हौ ।

कविता : आदिकवि


~लेखनाथ काफ्ले~

रम्घाको माटोमा उभिएर
देश भरी फुल्न सक्ने भानु
तिमी ध्रुव तारा जस्तै चम्किरहेछौ
नेपाली भाषाको अन्तरकुन्तरमा पुगेर
लाग्छ, लामो यात्रामा तिमी लम्किरहेछौ ।

अप्सरा गिरीका तीन मुक्तकहरु

~अप्सरा गिरी भारती~

(१)
भत्किएको भाषा बनाए उनले
नेपालीत्वको आशा देखाए उनले
बाँधे सरल नेपाली, जनको जिब्रोमा भानुले
चेतनाको कासा खेलाए उनले ।

(२)
इच्छा छ संस्कार बनी भावीमा थिति साँच्ने

कविता : अर्थ र अर्थहीनहरू

~अविमन पसछें~


बिना गुरु सिढ्ढी प्राप्त गर्छन् एकलव्यहरू
निद्रा मै विलीन हुन्छन् कुम्भकर्णहरू

आफ्ना मै सीमित रहन्छन् धृतरास्ट्रहरू
परोपकार गरी आमा कहलिन्छन् टेरेसाहरु

आफ्नै  कवच दान गर्छन् कर्णहरू
भाग खोस्न तल्लीन हुन्छन् दुर्योधनहरू

कविता : पागल

~शान्ता पाण्डेय~

यु त्यो बाटोमा दौडिरहेको छ कहिले ठिङ्ग उभिन्छ
हात हल्लाउँछ कसैलाई बोलाए जस्तो
चिच्याई चिच्याई कराउँछ नबुझ्ने भाषा बोल्दछ
सकिनसकी पिठ्युँमा भारी बोकेको हुन्छु ।।

कसैको मलाइजा छैन, कसैसँग डर त्रास छैन
पिठ्युँमा बोकेको भारीको होस छैन
केही पिर छैन भूत, भविष्य र बर्तमानको
चिन्ता छैन बास, गाँस र कपासको ।।

कविता : प्रतिविम्ब

~अर्चना धाख्वा~

भोलिको दिन आजको रोजाइ
आज नै भोलिको अघिल्लो चरण
जे आज भयो, आफ्नै स्वामित्व
गरेर हेर एकैछिन स्मरण

दोषारोपण कमजोरीको यन्त्र
आफ्नै आत्मालाई हेर भेटी

बाल कविता : राजकुमारी

~आन्या पाण्डेय~

कत्ती लामो कपाल
कत्ती राम्रो लुगा
झनै राम्रो शिरको मुकुट ।

राजकुमारी,
बस्छिन् ठुलो महलमा
धेरै छिन् धनी
अनि स्वास्थ्य पनि ।

राजकुमारी,

छन्द कविता : जीवनबोध

~आविष्कार भारती~

छन्द : भानुभक्तिय छन्द
 
माता-पिता ती हर्ता कर्ता गुरु ज्ञान भण्डार भर्दछन्
किर्ती केही राख नत्र ता काया व्यर्थै दिनै मर्दछन्
साँचो बोल्नु नबोल्नु बात कहिल्यै झुटो भन्याको रति ।
आखिर मर्नु छ पाउनू छ उति फल् यहाँ गर्‍याको जति ।।

जोबन पल बिती जान्या छ समय समातिन्न ती रती
गर्ने काम गरे यही पल हुन्या छैन कसैलाई खती

कविता : नदी र हाम्रा पाखुरा भाग्य रेखा नेपालका

~डा. चम्पक प्रसाद पोखरेल~

म नेपाली टीका थाप्छु
मलाइ सगून र साइत गर ।
किनभने,
हेर त यहाँ
पहाड पहाड ह्वैन,
पग्लेर पानी बगिरहेछ ।
पानी पनि पानी ह्वैन,
सवाकोटी नेपालीको
तागतै तागत बगिरहेछ ।
हिमालको ताँतीबाट
जून खेल्ने छातीबाट
दम पचाउने मेरै लागि
पौरखका पौरख ओइरिरहेछ ।

Sunday, June 23, 2019

बाल कविता : मौसम

~ओपल शर्मा~

तातो,गर्मी साह्रै राम्रो
समर आज फेरी हाम्रो । 

पात रातो अनी पहेंलो
अटम पछी हुन्छ मेरो ।

बाल कविता : ऋतुहरु

~आन्या पाण्डेय~

शिशिर ऋतुमा हुन्छ जाडो
राती हुन्छ धेरै चाँडो
हिउँ पनि धेरै पर्छ
केटाकेटी हिउँमा खेल्छ ।

शिशिर पछी बसन्त आउँछ
रुखमा हरियाली छाउँछ
फूलहरु फुल्न थाल्छ
अनी धेरै पानी पर्छ ।

कविता : तिमी

~बिन्दू तिमिल्सिना~

तिमीले "तिमी" हुनुको धरातल थेगेकी थियौ र !
मुसलधारे पानीमा खहरेहरूलाई उछिन्दै भवसागर तरेकी थियौ र !
आज, तिमीले छरेका बीजहरू टुसा बनेर माटो माथि आएकाछन् !
ती अस्ति हिऊँदमा उजाड सबै  वृक्षहरुमा पालुवा पलाएकाछन् !

म सम्झिन्छु धेरै पटक तिम्रा पङ्खहरू काटिएका थिए!
तर, कोसिस तिमीले छोडिनौ !
डुब्दै, तैरींदै, निखारींदै, बाधा डर असम्भवलाई पछार्दै,
हिम्मतको कवच बनेर तिमी

दिनार 'रनादी'का सात हाइकु

~दिनार 'रनादी'~

स्रोताको मन 
आसमा डुबेकोछ
साहित्य भेला ।  
*********
आजको दिन
पानी परेर बित्यो
भोलि के होला ?
************
फोन आएन
समय खेर गयो
प्रतिक्षा लामाे ।
*************

राजेन्द्रप्रसाद अर्यालका दश हाईकु

~राजेन्द्रप्रसाद अर्याल~
                                                
१) कुल्चे उनले
   फक्रेको लालुपाते
   निर्दयी पापी।

२) रसिलो गाला
    भमराले चुमेको
    डाम देखियो।

३) मधुर गाना
    कोईलीको स्वरमा
    को हो गाउने ?

कविता : अन्तर्मन

~अर्चना धाख्वा~

उषाको किरण
नव जागरण
बिहानी बिशेष
मेरो रात अझै शेष ।

यौवन जीवन
नशाको कम्पन

हाइकु : गुठी

~अर्चना धाख्वा~

शिवको नेत्र
सांसदको नजर

रवि चापागाईंका दुई हाइकु

 ~रवि चापागाईं~

हाइकुको 'हा'
सुनें सोचें बोलें 'इ'
नगर न 'कु' । 
***************

कविता : जीवन यस्तो हुन सकोस्

~शान्ता पाण्डेय~

पूर्णिमाको जुनसरी शितल बनोस् जीवन
आकाशको ध्रुवतारा जस्तै चम्किरहोस् जीवन
जाडोको घामसरी न्यानो बनोस् जीवन
आकाशको रङ्गसरी शान्त रहोस् जीवन ।।

गुलाबको फूलसरी फक्रिरहोस् जीवन
फलेको वृक्षसरी झुक्न सिकोस् जीवन
पाकेको फलसरी रसिलो बनोस् जीवन
सबलाई शान्ती दिने बोली बनोस् जीवन ।।

कविता : साइँला दाइ


~कल्पना ढकाल रिजाल~   

रमाउँदै, मुस्कुराउँदै
गुलाबी कुर्ता
अनी
त्यस्तै उज्यालो चप्पल
पट्-पट्  पार्दै ।

किन केटी जस्तै भाको ?
को हो साइँला ?
जवाफ दिन खोज्छन्

अप्सरा गिरीका तीन मुक्तकहरु

~अप्सरा गिरी भारती~

मुक्तक : म
म जहाँ छु त्यही मेरो संसार
म जे देख्छु त्यही मेरो संसार
ज्ञानले सोंच अनी विश्वाशको परीधी तोड्नुछ
त्यस्पछी जे हुनेछु त्यही मेरो संसार ।

मुक्तक : जिन्दगी
घरबाट टाढा छु सुन्दर भोलीको आशामा

कविता : उपहार

~निकिता मिश्र पाण्डेय~

उपहार के दिउँ तिमीलाई प्रिय
तिमी नै छौ मेरो उपहार
प्रेमाको किरण आस्थाको दियो
उज्यालो मेरो जीवनको तिमी आधार ।

बेघर हुँदा तिमीलाई ओछ्याउन दिन सकूँ
कम्पन हुँदा तिम्रा हात थाम्न म सकूँ
अन्धकारमा पुरिँदा दियो म दिन सकूँ
गुथ्थी पर्दा जीवनमा सुल्झाउन म सकूँ ।

कविता : देउरालीको चौतारीमा


~गंगा मल्ल श्रेष्ठ~

देउरालीको चौतारीमा कती बसुँ पर्खि
गोधूली यो समयमा गाई बच्छा छेकी ।।

तिमीलाई दिन भनी ल्याको फूल टिपी
मुटु बिछ राखीराछु दिउँला भनी भोली
मिलनको पर्खाईमा घामा सबै डुब्यो
अँधेरिले पछ्याएर घुम्टो हाली सक्यो ।।

कविता : मेरो देश

~शर्मिला पोखरेल~

मेरो देश मलाई अझै प्यारो छ ।
परदेशमा छु तर मन उतै रमाउँछ ।।

अग्ला भवन देख्दा पहाड याद आउँछ
हिमाल नदेख्दा आँखा त्यसै रसाउँछ ।।

सीता अर्यालका आठ हाईकु

~सीता अर्याल~

आकाशभरी
चम्केका ताराहरू
गन्नै सकिन।
*
पर्खाईमा छु
पारी त्यो भन्ज्याङमा
धैर्य लिएर।
*
उखु जपेर
जिब्रोमा मीठो स्वाद
किन आउँथ्यो ?

मुक्तक : आमा


~लेखनाथ काफ्ले~

तिमी हामी सबै मिले हाँस्छिन् हाम्री आमा
अटुट, चोखो मिठो माया गाँस्छिन् हाम्री आमा
गाली गलौज हैन गर्ने,

हाइकु : मन


~लेखनाथ काफ्ले~

बिदेशी मन
झाँगिरहेको

कविता : ऊ


~लेखनाथ काफ्ले~

ऊ अघी हिंड्छ धेरै बाटोहरुमा
नयाँ नयाँ बस्तिहरु मेट्छ
कहिलेकहीं झ्वास्स पछाडि फर्कन्छ
मनमा भुकम्पिय तरङ्गहरु उब्जाउँछ

भेटेका नयाँ वस्तुहरु छोड्दै जान्छ
छोडेका वस्तुहरुलाई कहिलेकहीं गोड्छ
कहिले काँडाघारिमा हिंड्छ
कहिले फूलबारिमा रमाउँछ

आविष्कार भारतीका आठ हाइकु

~आविष्कार भारती~

गिद्धे नजर
सिनो हुन बाँकी छ
बकस रुजु
**********
दम्भ पातको
रुख मैले बचाको
जिल्ल छ जरा । 
***********

कविता : खुशी

~पूर्ण श्रेष्ठ~

प्रकोप र पीडामा परेकालाई
एक थोपा स्नेह दिएर हेरें ।
पाउनेको उज्यालो मुहार हेरें,
अनुभूति भयो मलाई यस्तो
खुशी त यो पो हो भनेर ।।

त्यो खुशीको क्षितिज

धन मल्लका दुई हाइकु

~धन मल्ल श्रेष्ठ~

यो म्याडिसन
रमाईलो शहर
मेरो संसार ।
*************

कविता : अञ्जान शहरको एक हितैषी मेरो मित्र

~सुष्मा श्रेष्ठ~

तिम्रो आगमनमा रमाउने मेरो मन,
तिम्रो नामले हुन्थ्यो खुशी मन भित्र
सुख दु:खको साथी ठानेथें
अञ्जान शहरको एक हितैषी मेरो मित्र ।

भेट्ने गर्थ्यौ हाँसो खुशी
हुन्थ्यो हाम्रो रमाईलो कुराकानी

कविता : ग्रीष्म शिविर स्‍मृति


~डा. बेङ्कटेश दास शर्मा~

योजना बन्यो एक वर्ष पहिले,
स्थान सुरक्षित भयो हिउँदै
बसन्त सँगै आयो तयारी सुचिपत्र,
ग्रिष्मको आगमन सँगै रमाउ है मित्र
शिविरको तयारी पूरा रातैमा,
मिर्मिरेमै छोरो चढदै छातीमा
करूण अवाज ठोकिन्छ कानमा,
‘ड्याडी जाऊँ अब बनमा, नत्र हुन्छ ढिला पङ्क्तिमा’ ।

तम्बू, किला, हथौडा, दाउरा, अनि थुप्रै राशन,
गाडी भयो पूर्ण शुरू भयो प्रस्थान

कविता : टाढिएको गन्तव्य

~अविमन पसछें~


अटुट नाता गाँसेर 
न मानियो न मनाइयो
सम्बन्ध अन्जान भएर
शत्रु भन्दा पर भइयो

लहड सँगै बहकिएर
कर्तव्यलाई लतारियो

Saturday, March 23, 2019

गीत : शिक्षा चाहन्छु


~लेखनाथ काफ्ले~


हँसिया र डोको बोक्दैछु, रुँदैछु खेतको आलीमा
जीवन व्यर्थै भइसक्यो, अँध्यारो यो औँसीमा ।

म त पढ्न त चाहन्छु, पढ्न चाहन्छु
घाँसको भारी हैन नि, ज्ञानको भारी चाहन्छु । 

गीत : प्रित भेटियो


~लेखनाथ काफ्ले~

हिंड्दा-हिंड्दै बाटोमा प्रित भेटियो
धेरै बर्षा देखिको प्यास मेटियो ।

तिम्रो रुपको जादुमा झुमिरहें म
खोज्दै तिमीलाई बादल झैं डुलिरहें म

गजल : पीर हुन्छ


~मित्र पौडेल~

सँधै चित्त दुख्ला भनी पीर हुन्छ
कतै साथ छुट्ला भनी पीर हुन्छ ।

कसोरी म बाचौं लिई सम्झना ती
कतै मान डुब्ला भनी पीर हुन्छ ।

गजल : एहसास जीवित रहोस्


~मित्र पौडेल~

मक्खमली एहसास जीवित रहोस्
प्रेमपूर्ण विश्वाश जीवित रहोस् ।

जूनतारा टिपी देउ भन्छ्यौ
छ शर्त आकाश जीवित रहोस् ।

कविता : चरी


~कल्पना ढकाल रिजाल~   

ए चरी,
 कहाँ छ तिम्रो गाउँ
किन उँचाई उँचाईमा, के छ तिम्रो गन्तव्य ?
अनी के होला लक्ष्य
कहिले तरुनी जस्ताइ उत्ताउली रहन्छौ
कहिले वृद्ध जस्ताइ थकित देखिन्छौ ।

ए चरी,

गीत : म कहाँ जाऊँ

~एल के गुरुङ~

म कहाँ जाऊँ सागर बिनाको नदी बनेर ।
म कसरी बाँचु मुटु बिनाको जीवन भनेर ।।

जूनसँग तारा बनी सँग-सँगै जिउँला भन्थेउ ।
मर्न परे मार्छु बरु मुटु तिम्लाई दिउँला भन्थेउ ।।

कविता : अस्तित्व चक्र

~पूर्ण श्रेष्ठ~

धरती छ र त आकाश छ
आकाश छ र त बादल छ
बादल  छ र त पानी छ
पानी छ र त जीवन छ ।।

जीवन  छ र त काम छ
काम छ र त सङ्घर्ष छ

हास्य-व्यङ्ग्य निबन्ध : सङ्ग्रहमा शब्दहरू

~अविमन पसछें~


बिहान बिहानै शुभ प्रभात व्यायाम गर्न लम्कँदै थियो ।
 
Good morning  भन्दै  मलाई morning walk जाने सोध्यो ।
 
आज भ्याउँदैन भनि टारीदिएँ । म परें भर्खर गाऊँबाट शहर झरेको नेपाली । status maintain गर्नू पर्छ भनि खुबै सम्झाउँथ्यो तर मलाई चाहीं खीस्सी गर्या जस्तो लाग्थ्यो।

शुभ प्रभातका काका शुभ रात्री को पनि ऊहि हाल हुने भईहाल्यो । आफ्नो भाई साँझ आउनुभन्दा पहिले party मा पुगी हाल्थ्यो । भोज नबोलाईने त्यो party मा रक्सीको थुप्रै सौताहरु थिए । vodka, whiskey, rum  आदी ईत्यादी । हल्का black label लाए पछि काका शुभ रात्री नयाँ हवल्दार मापसे लाई सराप्दै Good night भन्दै  लाग्थ्यो ।

गीत : सम्झना

~अर्चना धाख्वा~

सम्झना बनि मस्तिस्क महलमा
जुन क्षण वितेका रहे समेटी
किन आउँदैन पछि लागि
बित्दै गएको त्यो चोला लपेटी ।

जुन आँगनमा बोलि फुट्यो
त्यो आँगनको माटो आँगनमै छुट्यो

लोक गीत : रुमालमा हावा फुरुरु

~आविष्कार भारती~

 इनारमा रित्तो बाल्टिनी चोपेको 
तिम्ले मुया लाजले मुख छोपेको
रुमालमा हावा फुरुरु 
मुया मन मेरो उड्छ भुरुरु ।

 बादल आई आकाशलाई छोपेको
तिम्रो मुया मनमा छ रोपेको
रुमालमा हावा फुरुरु 
मुया मन मेरो उड्छ भुरुरु ।

गजल : रोउँ रोउँ लाग्छ आज भोली

~आविष्कार भारती~

पखाल्न मन रोउँ रोउँ लाग्छ आज भोली
रङ्गीन सिउँदो धोउँ धोउँ लाग्छ आज भोली ।

 मायाको सम्बन्धमा कसी केही चाहिँदैन भन्थे
सम्झनाको हिरा फोरुँ फोरुँ लाग्छ आज भोली । 

गीत : आउँछ्यौ पक्कै पानी भर्न

~सीता अर्याल~

मिर्मिरेमा पँधेरीमा आउँछ्यौ पक्कै पानी भर्न
पछ्याउँनेछु मैले पनि पाउन्नौ है आँखा तर्न

न्यास्रो लाग्छ क्यारुँ मैले सम्झि मात्र जहिले पनि
डर लाग्छ धोका खाएँ थाहै होला पहिले पनि